1
استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی،پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی
2
استاد پژوهشکدۀ زبان و ادبیات فارسی در پژوهشگاه علوم انسانی
چکیده
مقایسه تصویرهای شعری ادبیات با شگردهای خلقِ معنا در سینما، یکی از حوزههای مورد مطالعه در تحقیقات بین رشتهای یا بین رسانهای سینما و ادبیات است. در این زمینه، کلمه تصویر با تعریف اصطلاحی آن مورد نظر قرار میگیرد که بهمعنای ایجاد حالتی ذهنی و نتیجه فاصله گرفتن دال از مدلول است. بهعبارتی هرگاه خلق دلالتهای ضمنی در متن ادبی و سینمایی با عناصر غیر روایی، یعنی عناصر سبکی و بلاغی سنجیده شود، میتوان گفت بحث از شباهتها و تفاوتهای شعر و سینما آغاز میشود. از نگاهی دیگر، هرقدر در شعر ادبی، نشانههای کلامی قابلیت بیشتری برای نزدیک شدن به نشانههای غیر کلامی در رسانههای دیداری و شنیداری داشته باشند، میتوان گفت شعر تصویریتر است و میتواند در فضاسازی متن سینمایی الهامبخش باشد. با این دیدگاه، پژوهش حاضر به بازخوانی تصویرهای ادبی در غزلیات شمس پرداخته است. محور مقایسه، فنون بلاغیِ تشبیه، مجاز و استعاره است اما با توجه به تفاوتهای ماهوی دو رسانه ادبیات و سینما، کارکرد مجاز و استعاره در سه نظام نشانهایِ «نور و رنگ»، «صدا»، و «حرکتی» بازبینی شدهاند که به طور مشخص از نقد سینمایی و ابزارهای مفهومیِ نشانهشناسی اخذ شدهاند.
حیاتی، زهرا و پورنامداریان، تقی. (1395). بازخوانی تصویرهای ادبی در غزلیات شمس از دیدگاه زیبایی شناسی تصویر در سینما. کهننامه ادب پارسی، 7(4)، 43–79.
MLA
حیاتی، زهرا، و پورنامداریان، تقی. "بازخوانی تصویرهای ادبی در غزلیات شمس از دیدگاه زیبایی شناسی تصویر در سینما"، کهننامه ادب پارسی، 7، 4، 1395، 43–79.
HARVARD
حیاتی، زهرا، و پورنامداریان، تقی. (1395). 'بازخوانی تصویرهای ادبی در غزلیات شمس از دیدگاه زیبایی شناسی تصویر در سینما'، کهننامه ادب پارسی، 7(4), pp. 43–79.
CHICAGO
حیاتی، زهرا و پورنامداریان، تقی، "بازخوانی تصویرهای ادبی در غزلیات شمس از دیدگاه زیبایی شناسی تصویر در سینما." کهننامه ادب پارسی، 7 4 (1395): 43–79,
VANCOUVER
حیاتی زهرا، پورنامداریان تقی. بازخوانی تصویرهای ادبی در غزلیات شمس از دیدگاه زیبایی شناسی تصویر در سینما. کهننامه ادب پارسی. 1395;7(4):43–79.